Zoals eerder geschreven was ik medio november aanwezig bij het jaarlijkse congres dat werd georganiseerd voor collega’s van Duitse kunstbibliotheken. Ook zij moeten in toenemende mate het publieke domein betreden om zich te onderscheiden en hun bestaansrecht (mede) aan te tonen.
De organisatie had met deze boodschap in de hand een gevarieerd overzicht samengesteld hoe kunstbibliotheken in Duitstalige landen direct of indirect de belangstelling van het publiek proberen te trekken. Direct door het publiek zelf op te zoeken en het contact te onderhouden, indirect door mee te liften op initiatieven die elders binnen of buiten de instelling worden genomen.
Enkele elementen uit het programma waren:
- Probeer te achterhalen wie het publiek is en wat het wil. Dat kan door gedegen onderzoek maar ook door een luisterend oor bij publieksparticipatie. Spring in op de wensen van het publiek, zoek steun in de vorm van het creëren van draagvlak, crowdfunding, bijdragen aan de ontsluiting et cetera;
- Laat je bibliotheek zien. In veel gevallen betekent dit “maak wat”: schrijf teksten, rol films of vul geschikte media met content. Vestig daarbij vooral de aandacht op die aspecten van de bibliotheek die uniek zijn, zoals bepaalde collectie-onderdelen, ontwikkelingen of diensten;
- Beperk je in het aantal gehanteerde media. Kies die media of het medium dat het meest geschikt is om het beoogde publiek te bereiken. Op dit punt werd duidelijk dat de Duitse collega’s een gezonde weerstand hebben tegen moeizaam aanpasbare of verouderde media;
- Neem deel aan activiteiten (in het museum) waarbij het grote publiek, een kleinere groep geïnteresseerden of vrijwilligers worden betrokken en overleg hoe en wat de bibliotheek kan bijdragen.
Voor alles gold: verander mee en maak daarbij voortdurend duidelijk wat de bibliotheek qua expertise, vaardigheden, collectie, diensten et cetera in huis heeft. Verzeker je hierbij wel van de steun van leidinggevenden en andere afdelingen van de eigen instelling. Of het allemaal helpt? De tijd zal het leren. Doe je in ieder geval je best maar droom niet van al te veel respons, aanmeldingen, contactpersonen, vrienden, fans of volgers want uit de reacties op diverse lezingen bleek dat het aantal mensen dat een bibliotheek weet te bereiken, varieert van beperkt tot zeer beperkt.